Sygnały i interfejsy

Częstotliwości radiowe

Porównanie pasm ITU, ISM, radarowych IEEE i NATO wraz z zakresami częstotliwości, długościami fal i przykładowymi zastosowaniami.

Poziom: Średniozaawansowany
Czas czytania: 11 min
Główna norma lub źródło: ITU-R V.431-9 i IEEE 521-2026
Ostatnia weryfikacja: 8 września 2026
Powiązane narzędzie: Kalkulator długości fali

Opracowanie i przegląd techniczny:ElectroDesignForge Engineering Team

Zobacz proces redakcyjny

Przewodnik

Nazwy pasm radiowych ułatwiają komunikację, ale współistnieje kilka systemów nazewnictwa. UHF, pasmo L, pasmo C i pasmo C w systemie NATO nie muszą oznaczać tego samego zakresu częstotliwości.

Poniższe tabele porównują główne oznaczenia ITU, ISM, pasm radarowych IEEE oraz pasm ECM stosowanych przez NATO / EU / US, wraz z przykładami zastosowań.

Zestawienie systemów

System	Zakres	Główne zastosowanie
Numery i nazwy pasm ITU	3 Hz–3 THz	Ogólne nazewnictwo w telekomunikacji
Pasma ISM według ITU	Wybrane pasma od 6.78 MHz do 245 GHz	Zastosowania przemysłowe, naukowe i medyczne
Literowe pasma radarowe IEEE	3 MHz–300 GHz	Technika radarowa i pokrewne zastosowania mikrofal
Pasma ECM NATO / EU / US	0–100 GHz	Wojskowe oznaczenia widma na potrzeby walki elektronicznej

Ważne: nazwa pasma określa zakres częstotliwości, a nie uprawnienie do nadawania ani przeznaczenie częstotliwości. Przed transmisją sprawdź aktualny krajowy plan częstotliwości, dopuszczalną moc, współczynnik zajętości kanału, plan kanałów i wymagania dotyczące urządzeń.

Nazewnictwo pasm radiowych ITU

System ITU dzieli widmo na przedziały dekadowe. W formalnym zapisie ITU dolna granica przedziału nie należy do pasma, natomiast górna granica do niego należy.

Nr	Symbol	Nazwa polska	Zakres częstotliwości	Przybliżona długość fali	Typowe zastosowania
1	ELF	Skrajnie niska częstotliwość	3–30 Hz	100,000–10,000 km	Geofizyka, łączność przez wodę o bardzo małej przepływności
2	SLF	Superniska częstotliwość	30–300 Hz	10,000–1,000 km	Łączność z okrętami podwodnymi, badania geofizyczne
3	ULF	Ultraniska częstotliwość	300 Hz–3 kHz	1,000–100 km	Łączność przez grunt, łączność w kopalniach, geofizyka
4	VLF	Bardzo niska częstotliwość	3–30 kHz	100–10 km	Sygnały czasu, nawigacja, łączność z okrętami podwodnymi
5	LF	Niska częstotliwość	30–300 kHz	10–1 km	Radiofonia długofalowa, radiolatarnie, RFID niskiej częstotliwości
6	MF	Średnia częstotliwość	300 kHz–3 MHz	1 km–100 m	Radiofonia AM, łączność morska i lotnicza
7	HF	Wysoka częstotliwość	3–30 MHz	100–10 m	Radiofonia krótkofalowa, krótkofalarstwo, dalekosiężna łączność jonosferyczna
8	VHF	Bardzo wysoka częstotliwość	30–300 MHz	10–1 m	Radio FM, telewizja, pasmo lotnicze, ruchoma łączność morska i lądowa
9	UHF	Ultrawysoka częstotliwość	300 MHz–3 GHz	1 m–100 mm	Telewizja, sieci komórkowe, GNSS, Wi-Fi/Bluetooth 2.4 GHz, radar
10	SHF	Superwysoka częstotliwość	3–30 GHz	100–10 mm	Łącza mikrofalowe, łączność satelitarna, radar, Wi-Fi 5/6 GHz
11	EHF	Skrajnie wysoka częstotliwość	30–300 GHz	10–1 mm	Radar fal milimetrowych, łącza o dużej przepustowości, teledetekcja
12	THF	Częstotliwość terahercowa	300 GHz–3 THz	1 mm–100 µm	Obrazowanie terahercowe, spektroskopia i badania naukowe

Zastosowania są przykładowe: formalne przeznaczenie pasm zależy od regionu ITU i przepisów krajowych.

Pasma ISM według ITU

ISM oznacza zastosowania przemysłowe, naukowe i medyczne. Systemy radiowe, takie jak RFID, Wi-Fi, Bluetooth, Zigbee i LoRa, często korzystają z części tych zakresów na podstawie odrębnych przepisów dotyczących urządzeń radiowych. Nie stają się przez to automatycznie urządzeniami ISM.

Zakres częstotliwości	Częstotliwość środkowa	Zakres obowiązywania ITU	Przykłady zastosowań ISM i urządzeń radiowych
6.765–6.795 MHz	6.780 MHz	Światowy; wymagane specjalne zezwolenie	Nagrzewanie indukcyjne, procesy plazmowe i przemysłowe
13.553–13.567 MHz	13.560 MHz	Światowy	RFID, NFC, nagrzewanie indukcyjne
26.957–27.283 MHz	27.120 MHz	Światowy	Nagrzewanie przemysłowe, diatermia, urządzenia krótkiego zasięgu tam, gdzie są dozwolone
40.66–40.70 MHz	40.68 MHz	Światowy	Nagrzewanie przemysłowe, telemetria i urządzenia krótkiego zasięgu tam, gdzie są dozwolone
433.05–434.79 MHz	433.92 MHz	Region ITU 1, z wyjątkami krajowymi; wymagane specjalne zezwolenie	Czujniki krótkiego zasięgu, zdalne sterowanie, telemetria
902–928 MHz	915 MHz	Region ITU 2	UHF RFID, LoRa/LPWAN, telemetria
2.400–2.500 GHz	2.450 GHz	Światowy	Nagrzewanie mikrofalowe, Wi-Fi, Bluetooth, IEEE 802.15.4
5.725–5.875 GHz	5.800 GHz	Światowy	Nagrzewanie przemysłowe, RFID, systemy krótkiego zasięgu i WLAN tam, gdzie są dozwolone
24.00–24.25 GHz	24.125 GHz	Światowy	Radarowe czujniki ruchu, obecności i poziomu oraz radary krótkiego zasięgu
61.0–61.5 GHz	61.25 GHz	Światowy; wymagane specjalne zezwolenie	Czujniki fal milimetrowych i łącza krótkiego zasięgu
122–123 GHz	122.5 GHz	Światowy; wymagane specjalne zezwolenie	Czujniki o wysokiej rozdzielczości, spektroskopia
244–246 GHz	245 GHz	Światowy; wymagane specjalne zezwolenie	Obrazowanie, spektroskopia i badania naukowe

Zgodnie z postanowieniami 5.138 i 5.150 Regulaminu Radiokomunikacyjnego ITU warunki regionalne są różne. Służby radiokomunikacyjne pracujące w pasmach objętych postanowieniem 5.150 muszą akceptować szkodliwe zakłócenia pochodzące od zastosowań ISM. Krajowe zakresy dostępne bez indywidualnego zezwolenia mogą być węższe niż pasma oznaczone przez ITU; z tej tabeli nie należy na przykład wywodzić europejskich zasad dla urządzeń SRD na 433 MHz i 868 MHz.

Radarowe pasma częstotliwości IEEE

Rodzina norm IEEE 521 standaryzuje literowe oznaczenia używane w technice radarowej. Te same litery bywają nieformalnie stosowane w systemach satelitarnych i mikrofalowych, czasem z innymi granicami pasm.

Pasmo	Zakres częstotliwości	Przybliżona długość fali	Typowe zastosowania radarowe i mikrofalowe
HF	3–30 MHz	100–10 m	Radar pozahoryzontowy, badanie jonosfery
VHF	30–300 MHz	10–1 m	Dozór dalekiego zasięgu, badania przenikania przez roślinność
UHF	300 MHz–1 GHz	1 m–30 cm	Wczesne ostrzeganie, nadzór przestrzeni kosmicznej, wykrywanie dalekiego zasięgu
L	1–2 GHz	30–15 cm	Dozór przestrzeni powietrznej, śledzenie, radar dalekiego zasięgu
S	2–4 GHz	15–7.5 cm	Radar meteorologiczny, morski i kontroli ruchu lotniczego
C	4–8 GHz	7.5–3.75 cm	Radar meteorologiczny, śledzenie, łącza satelitarne i mikrofalowe
X	8–12 GHz	3.75–2.5 cm	Radar morski, obrazowanie, mapowanie i kierowanie ogniem
Ku	12–18 GHz	2.5–1.67 cm	Radar o wysokiej rozdzielczości, łącza satelitarne, pomiar prędkości
K	18–27 GHz	1.67–1.11 cm	Radar i czujniki krótkiego zasięgu; absorpcja atmosferyczna w pobliżu 22 GHz
Ka	27–40 GHz	11.1–7.5 mm	Radar o wysokiej rozdzielczości, szerokopasmowa łączność satelitarna, altimetria
V	40–75 GHz	7.5–4 mm	Łącza krótkiego zasięgu, radary badawcze, silna absorpcja w pobliżu 60 GHz
W	75–110 GHz	4–2.73 mm	Radary samochodowe, obrazowanie na potrzeby bezpieczeństwa, teledetekcja
mm	110–300 GHz	2.73–1 mm	Obrazowanie falami milimetrowymi, spektroskopia, radary eksperymentalne

Nie mieszaj systemów oznaczeń: pasmo C według IEEE obejmuje 4–8 GHz, a pasmo C według NATO/ECM obejmuje 500 MHz–1 GHz.

Oznaczenia częstotliwości ECM NATO / EU / US

Te literowe oznaczenia stosuje się w wojskowej walce elektronicznej i zarządzaniu widmem. Ich zakresy celowo różnią się od pasm radarowych IEEE.

Pasmo	Zakres częstotliwości	Ogólny obszar widma	Przykładowe zastosowania
A	0–250 MHz	Od ELF do większości VHF	Łączność HF/VHF, nawigacja i dozór
B	250–500 MHz	Górna część VHF / dolna część UHF	Łączność taktyczna i dozór
C	500 MHz–1 GHz	UHF	Łączność, telemetria i radar dalekiego zasięgu
D	1–2 GHz	UHF / IEEE L	Dozór, nawigacja i łącza satelitarne
E	2–3 GHz	UHF / IEEE S	Radar, telemetria i łączność
F	3–4 GHz	SHF / IEEE S	Radar dozoru przestrzeni powietrznej i meteorologiczny
G	4–6 GHz	SHF / IEEE C	Radar, łącza mikrofalowe i satelitarne
H	6–8 GHz	SHF / IEEE C	Radar śledzący oraz łącza stałe i satelitarne
I	8–10 GHz	SHF / IEEE X	Radar obrazujący, śledzący i kierowania ogniem
J	10–20 GHz	SHF / IEEE X, Ku i K	Radar o wysokiej rozdzielczości i łącza satelitarne
K	20–40 GHz	SHF/EHF / IEEE K i Ka	Radar precyzyjny, głowice naprowadzające i łącza o dużej przepustowości
L	40–60 GHz	EHF / IEEE V	Czujniki fal milimetrowych i łącza krótkiego zasięgu
M	60–100 GHz	EHF / IEEE V i W	Radar fal milimetrowych, obrazowanie i rozpoznanie elektroniczne

Jak odczytywać nazwę pasma radiowego

Ustal system nazewnictwa. „Pasmo L” zwykle odnosi się do radarowego lub mikrofalowego systemu IEEE, natomiast „pasmo L według NATO” oznacza 40–60 GHz.
Podaj granice liczbowe. W specyfikacji i dokumentacji zgodności zapisuj rzeczywisty zakres w MHz lub GHz.
Sprawdź region. Regiony ITU 1, 2 i 3 nie mają identycznych przeznaczeń wszystkich częstotliwości ani oznaczeń ISM.
Sprawdź przepisy lokalne. Przeznaczenie pasma, zwolnienie z obowiązku uzyskania zezwolenia, EIRP, szerokość pasma, współczynnik zajętości kanału, użytkowanie wewnątrz i na zewnątrz oraz zgodność urządzenia są odrębnymi kwestiami.

W przestrzeni swobodnej częstotliwość i długość fali łączy zależność:

λ = c / f

Gdzie λ oznacza długość fali, f częstotliwość, a c ≈ 299,792,458 m/s prędkość światła. Do dokładnych przeliczeń użyj kalkulatora długości fali.

Znajdź stronę

Przewody

Kalkulatory

Przeliczniki